İmha Oranı Yıllık Takip Formu

İmha Oranı Yıllık Takip Raporu, 25 Mayıs 2018 tarihli ve 30431 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 213 sayılı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’nin (Sıra No: 496) EK 2 örneğidir. Belirlenmiş bir imha oranından yararlanan mükellefler, bu oranın gerçekte nasıl uygulandığını Gelir İdaresi Başkanlığına her yıl bu raporla bildirir. Rapor, Vergi Usul Kanunu’nun 278/A maddesi kapsamındaki imha oranı uygulamasının denetlenebilir kalmasını sağlar.

Rapor kimler için, ne zaman verilir?

Rapor, imha oranından yararlanan mükelleflerin yükümlülüğüdür. İlgili olduğu yıla ait gelir ve kurumlar vergisi beyannamesinin verilme süresi içinde, her ürün için ayrı hazırlanarak bir dilekçe ekinde İdareye ibraz edilir (Madde 16). Tebliğ, formun bir örnek olduğunu belirtir ve İdareye form üzerinde değişiklik yapma yetkisi tanır (Madde 21); bu yüzden güncel şablon Gelir İdaresi Başkanlığından kontrol edilmelidir.

Rapor hangi bilgileri içerir?

Formun başlığı “… Hesap Dönemi İmha Oranı Yıllık Takip Raporu”dur ve iki bölümden oluşur. Mükellef hakkında genel bilgiler bölümünde adı-soyadı veya unvanı, vergi dairesi ve vergi kimlik numarası, adresi, telefon numarası, ana faaliyet konusu ve sektörü ile tayin olunan imha oranı yer alır. İmha oranının uygulanmasına ilişkin bilgiler bölümünde ise şu miktarlar bulunur:

• Toplam yurt içi satışlar (miktar).
• Yurt içi satışlardan imha edilmek üzere alınan iadeler (miktar).
• İmha edilen emtia (miktar).
• Gerçekleşen imha oranı (yüzde).
• Diğer hususlar için serbest alan; form tarih ve mükellef ya da yetkilisinin imzası veya kaşesiyle tamamlanır.

Tebliğ, imha oranını yurt içinde satışa konu edilen emtianın bozulma, çürüme veya son kullanma tarihinin geçmesi gibi nedenlerle imha edilmek üzere gerçekleşen iade miktarlarının, ilgili yıldaki toplam yurt içi satış miktarına oranı olarak tanımlar (Madde 3). Raporda gerçekleşen oran bu tanıma göre, ürün bazında gösterilir.

Rapor imha oranı ile nasıl ilişkilidir?

İdare ile mükellef arasında belirlenen imha oranı, her ürün için azami sınırı ifade eder. Tayin olunan oranı aşan imha işlemlerine konu emtia, Vergi Usul Kanunu’nun 278. maddesi kapsamında değerlenir; yani takdir komisyonu esaslı genel kurallara dönülür (Madde 20). Yıllık rapor, gerçekleşen oranın belirlenen orana göre nerede durduğunu İdareye gösterir.

İmha ve geri dönüşüm açısından ne anlama gelir?

Raporda gösterilen imha edilen miktarların, imha tutanakları ve iade faturalarının icmaliyle uyumlu olması gerekir. Tutanaklar, imhanın mükellefin kendi atık işleme tesisinde ya da yetkilendirilmiş bir tesiste yapılmasına göre düzenlenir ve ilgililerce muhafaza edilir (Madde 15 ve 19). İmha sonucu ortaya çıkan atığın başka bir atık işleme tesisine gönderilmesi hâlinde tutanak ve icmalin bir örneği sevk irsaliyesine eklenir (Madde 15/2).

Uygulamada nelere dikkat edilmelidir?

Yıllık takip raporunun süresinde verilmemesi, imha oranının İdare tarafından tek taraflı iptal edilmesinin açık bir nedenidir (Madde 18/1-c). Rapor dahil ibraz edilen bilgi ve belgelerin eksik, yanlış veya yanıltıcı olması da iptal nedenidir (Madde 18/1-b). İptal kararının verildiği tarihten itibaren belirlenen oranlar geçerliliğini kaybeder ve mükellefin 278/A kapsamında değerleme yapma imkânı sona erer (Madde 18/2).

Rapor, ürün bazında hazırlanacağı için ürün gruplarının ve miktar birimlerinin başvuruda kullanılanlarla tutarlı olması, takip sürecini kolaylaştırır.