7552 sayılı İklim Kanunu, 2 Temmuz 2025’te kabul edilmiş ve 9 Temmuz 2025 tarihli ve 32951 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Kanunun amacı, yeşil büyüme vizyonu ve net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda iklim değişikliğiyle mücadele etmektir (Madde 1). Kanun sera gazı emisyonlarının azaltılmasını, iklime uyum faaliyetlerini, planlama ve uygulama araçlarını, gelirleri ile izin ve denetimi kapsar.
İklim Kanunu kimleri kapsar?
Kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişiler, Kanun doğrultusunda alınacak tedbirlere ve düzenlemelere süresinde uymak ve bunları uygulamakla yükümlüdür (Madde 3). Kurumsal yapının merkezinde İklim Değişikliği Başkanlığı bulunur; Başkanlık karbon fiyatlandırmasına ilişkin piyasa mekanizmalarını düzenlemeye ve gerekli bilgi ile belgeyi doğrudan istemeye yetkilidir (Madde 4).
Emisyon Ticaret Sistemi kapsamına girecek işletmeler yönetmelikle belirlenir. Bakanın başkanlığındaki Karbon Piyasası Kurulu ulusal tahsisat planını onaylar ve ücretsiz tahsisatların dağılımına karar verir (Madde 10).
Kanun hangi araçları getirir?
Başlıca araçlar şunlardır:
- Emisyon Ticaret Sistemi (ETS): Başkanlık tarafından kurulur, tahsisatlar dağıtılır ve piyasa Enerji Piyasaları İşletme A.Ş. tarafından işletilir (Madde 9). Sistem tamamen uygulanmaya başlamadan önce pilot dönem yapılır (Geçici Madde 1).
- Sera gazı emisyon izni: ETS kapsamında doğrudan emisyona neden olan faaliyetleri yürütenlerin Başkanlıktan izin alması zorunludur; kapsamdaki işletmelerin bu izni Kanunun yürürlüğünden itibaren üç yıl içinde alması gerekir (Madde 9 ve Geçici Madde 2).
- Karbon kredisi ve denkleştirme: tahsisat yükümlülüğünün bir bölümü karbon kredisiyle karşılanabilir; ulusal karbon kredilendirme sistemi Başkanlıkça kurulur (Madde 11).
- Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM) kurulabilir; usul ve esasları Ticaret Bakanlığı belirler (Madde 8). Başkanlık ayrıca Türkiye Yeşil Taksonomisini kurar ve yürütür.
Yerel düzeyde ne değişir?
Her ilde, vali başkanlığında İl İklim Değişikliği Koordinasyon Kurulu kurulur; sekretaryasını Bakanlığın taşra teşkilatı yürütür. Yerel iklim değişikliği eylem planları en geç 31 Aralık 2027’ye kadar hazırlanır (Madde 7 ve Geçici Madde 2). Aynı tarihe kadar, Kanunun 5 ve 6. maddelerindeki mevzuat ve planlama araçlarına ilişkin hazırlık yükümlülükleri yerine getirilir; Cumhurbaşkanı bu süreyi bir yıla kadar uzatabilir.
İmha, geri dönüşüm ve sıfır atık ile bağlantısı nedir?
Kurum ve kuruluşlar azaltım önlemlerini döngüsel ekonomi yaklaşımıyla uyumlu uygulamak ve sıfır atık sistemini kurmak, uygulamak ve izlemekle yükümlüdür (Madde 5). Kanun ayrıca ürünlerin yeniden kullanımı, atıkların yan ürün veya alternatif ham madde olarak değerlendirilmesi ve geri dönüşümle elde edilen ürünlerin zorunlu kullanım oranlarının belirlenmesine yönelik çalışmaların Bakanlıkça yürütüleceğini öngörür (Madde 8).
Geri dönüşüm ve atık yönetimi hizmeti veren veya bu hizmetten yararlanan işletmeler için bu hükümler, ayrıntılı yükümlülüklerin ileride çıkacak düzenlemelerle belirleneceği anlamına gelir.
Uygulamada nelere dikkat edilmelidir?
Kanunun idari yaptırımları ayrı bir maddede (Madde 14) toplanmıştır; tutarlar ve ayrıntılar “7552 Sayılı İklim Kanunu Cezaları” sayfasında ele alınır. Kanunun uygulanmasına ilişkin usul ve esasları aksi belirtilmedikçe Başkanlık belirler (Madde 17); bu nedenle yönetmelik ve tebliğlerin yayımlanmasını izlemek gerekir.
Kanunda hüküm bulunmayan hâllerde 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun ilgili hükümleri, niteliğine uygun düştüğü ölçüde uygulanır (Madde 17).
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali görüş yerine geçmez. Bağlayıcı metin için mevzuat.gov.tr'yi esas alınız. Kurumunuza özel değerlendirme için Scrap uzmanlarıyla görüşün.
