Kanun

KDV Kanunu 30/c — Zayi Olan Mallarda KDV

Zayi olan mallara ilişkin indirilemeyecek KDV ve imha istisnalarının uygulanması.

Yetkili Kurum
Gelir İdaresi Başkanlığı
Durum
Yürürlükte

KDV Kanunu 30/c ne diyor?

25.10.1984 tarihli 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun (Resmî Gazete 02.11.1984, sayı 18563) 30. maddesi, hesaplanan KDV'den indirilemeyecek vergileri sayar. (c) bendi, deprem, sel felaketi ve Maliye Bakanlığının yangın sebebiyle mücbir sebep ilan ettiği yerlerdeki yangın sonucu zayi olanlar hariç olmak üzere, zayi olan mallara ait KDV'nin indirim konusu yapılamayacağını söyler. Bent bugünkü hâliyle 16.07.2004 tarihli 5228 sayılı Kanunla değiştirilmiş, 7104 sayılı Kanunla parantez içi bir hükümle genişletilmiştir.

Kısacası kural şudur: zayi olan mal için yüklenilen KDV mükellefin üzerinde kalır. Yalnızca deprem, sel ve ilan edilen yerlerdeki yangın bu kuralın dışındadır.

İmha edilen mal zayi sayılır mı?

KDV Genel Uygulama Tebliği (III/C-2.4), stoklarda bulunan ancak kullanım süresi geçen veya başka bir nedenle kullanılamayacak durumdaki malların KDV'sinin 30/c uyarınca indirilemeyeceğini belirtir. Tebliğe göre bu mallar ilgili mevzuat uyarınca kurulan resmî komisyonlar veya Takdir Komisyonu huzurunda imha edilse de KDV indirilemez.

Zayi olan mallar için daha önce indirim konusu yapılmış KDV varsa, imha tarihini kapsayan vergilendirme dönemine ait KDV beyannamesinde, daha önce indirilen vergi ilave edilerek indirim hesaplarından çıkarılır. Tebliğ metni bu işlem için beyannamedeki "İlave Edilecek KDV" satırından söz eder; satır adı beyanname sürümüne göre değişebileceğinden güncel beyanname düzenine bakılmalıdır.

Amortismana tabi iktisadi kıymetlerde kural nasıl işler?

7104 sayılı Kanunun 9. maddesiyle (Resmî Gazete 06.04.2018, sayı 30383) 30/c bendine şu parantez içi hüküm eklenmiştir: Vergi Usul Kanunu'nun 315. maddesine göre belirlenen faydalı ömürlerini tamamladıktan sonra zayi olan veya istisna kapsamında teslim edilen amortismana tabi iktisadi kıymetlere ilişkin yüklenilen KDV ile faydalı ömrünü tamamlamadan zayi olan veya istisna kapsamında teslim edilen amortismana tabi iktisadi kıymetlere ilişkin yüklenilen KDV'nin kullanılan süreye isabet eden kısmı indirilebilir.

Bunun anlamı, faydalı ömrü dolduktan sonra zayi olan kıymet için herhangi bir düzeltme gerekmemesidir. Faydalı ömür dolmadan zayi olursa, kullanılan süreye isabet eden KDV indirilebilir ve bunun için düzeltme yapılmaz; faydalı ömrün kullanılmayan kısmına isabet eden KDV ise indirilemez, daha önce indirilmişse zayi dönemi beyannamesinde ilave edilir. Kullanılan sürenin tespitinde her 12 ay ile 12 aydan kısa süreler bir yıl sayılır.

Tebliğdeki örnekte, 150.000 TL bedelli ve 5 yıl faydalı ömürlü, 27.000 TL KDV yüklenilen bir minibüs 38 ay kullandıktan sonra yanmıştır. 38 ay dört yıl sayıldığından 21.600 TL için düzeltme gerekmez; kalan bir yıla isabet eden 5.400 TL indirim hesaplarından çıkarılır.

Uygulamada nelere dikkat edilmelidir?

  • Zayi olayının ve imha tarihinin doğru tespit edilmesi, düzeltmenin hangi dönemde yapılacağını belirler.
  • Yangın istisnası için Maliye Bakanlığının mücbir sebep ilanı aranır; her yangın bu istisnaya girmez.
  • Amortismana tabi kıymette faydalı ömür, Vergi Usul Kanunu'nun 315. maddesine göre Maliye Bakanlığınca belirlenen süredir; kullanılan süre buna göre hesaplanır.
  • İmhanın komisyon huzurunda yapılması KDV indirimini korumaz; bu, idarenin tebliğdeki açık görüşüdür.
  • Vergi Usul Kanunu'nun 278 ve 278/A maddelerindeki değerleme kuralları KDV indiriminden ayrıdır ve ayrıca değerlendirilir.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali görüş yerine geçmez. Bağlayıcı metin için mevzuat.gov.tr'yi esas alınız. Kurumunuza özel değerlendirme için Scrap uzmanlarıyla görüşün.