7552 sayılı İklim Kanunu’nun idari yaptırımları, 9 Temmuz 2025 tarihli ve 32951 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kanunun 14. maddesinde toplanmıştır. Madde; sera gazı emisyonlarının takibi, ozon tabakasını incelten maddeler, florlu sera gazları ve Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) kurallarına aykırılıkları ayrı ayrı sayar. Aşağıdaki tutarlar Kanun metninde yazılı tutarlardır; 2026 yılında uygulanacak tutarlar ayrıca yayımlanan 2026/1 sayılı Tebliğle belirlenmiştir ve bu sayfada verilmemiştir.
Emisyon raporu ve izin ihlallerinde cezalar nelerdir?
Doğrulanmış sera gazı emisyon raporunu süresi içinde sunmayanlara 500.000 TL ile 5.000.000 TL arasında idari para cezası verilir; ETS kapsamındaki işletmelerde bu ceza iki kat uygulanır (Madde 14/1). ETS’de raporun zamanında sunulmaması hâlinde ayrıca işlem kayıt sistemindeki tahsisatlar üzerinde, teslim yükümlülüğü dışında işlem yapılması engellenir; rapor sunulunca engel kalkar ama bu, cezanın uygulanmasına engel olmaz (Madde 14/4-a).
Sera gazı emisyon izni olmadan veya süresi bitmiş ya da iptal edilmiş izinle faaliyet gösteren ETS işletmelerinden, doğrulanmış yıllık raporu bulunanlara son beş yıldaki en yüksek rapordaki her ton karbondioksit eşdeğeri için 5 TL; raporu bulunmayanlara 1.000.000 TL ile 10.000.000 TL arasında ceza verilir (Madde 14/4-b).
Ozon tabakasını incelten maddeler ve florlu gazlarda ne öngörülür?
Ozon tabakasını incelten maddeleri kullanan, ithal eden, ticaretini yapan ve piyasaya arz edenlere 2.500.000 TL, bu maddeleri içeren ürün veya ekipmana bakım, onarım ve servis veren gerçek ve tüzel kişilere 250.000 TL, etiketleme hükümlerine uymayanlara 120.000 TL ceza verilir (Madde 14/2).
Florlu sera gazlarını kullanan, ticaretini yapan ve piyasaya arz edenlere 2.500.000 TL ceza verilir ve 3 aydan 6 aya kadar Hidroflorokarbon Kontrol Belgesi verilmez. Hidroflorokarbonları kotasız veya kotayı aşan miktarda ithal edenlere 1.000.000 TL ceza verilir ve ertesi yıl kotadan kesinti yapılır. Etiketleme hükümlerine uymama, bildirim ve raporları veri tabanına süresinde girmeme veya veriyi güncellememe ile florlu gaz içeren ekipmana müdahale için 120.000 TL ceza öngörülür (Madde 14/3).
Tahsisat teslim yükümlülüğünün ihlali nasıl yaptırıma bağlanır?
ETS işletmeleri doğrulanmış yıllık emisyonlarına karşılık gelen tahsisatı teslim etmek zorundadır. Süresinde teslim edilmeyen her tahsisat için, raporun ait olduğu yılın son üç ayına ait birincil ve ikincil piyasa ağırlıklı ortalama fiyatlarından yüksek olanın iki katı karşılığı idari para cezası uygulanır. Ayrıca teslim yükümlülüğünü üç yıl üst üste en az yüzde 80 oranında yerine getirmeyen işletmenin emisyon izni iptal edilir ve 3 ile 6 ay yeni izin verilmez (Madde 14/4-c ve ç). Karbon kredisi projelerini kayıt yükümlülüğüne uymayan proje sahiplerine ve bilgi, belge ya da veri vermeyen veya yanıltıcı beyanda bulunanlara sırasıyla 120.000 TL ve 170.000 TL ceza verilir (Madde 14/5 ve 6).
Cezalar nasıl artar, hangi sınırlar vardır?
Aynı fiilin, cezanın tebliğinden itibaren üç yıl içinde tekrarında ceza birinci tekrarda bir kat, ikinci ve sonraki tekrarlarda iki kat artırılır (Madde 14/9). Aykırılığı düzeltmek için Bakanlık bir defaya mahsus ve bir yılı aşmayacak süre verebilir; süre sonunda düzeltilmezse faaliyet kısmen veya tamamen durdurulur. Süre verilmesi veya durdurma, cezanın uygulanmasına engel değildir (Madde 14/10). Bir fiil için verilecek ceza 50.000.000 TL’yi geçemez (Madde 14/11). ETS tam uygulamaya geçmeden önceki pilot dönemde bu yükümlülüklere aykırılıktan doğan cezalar yüzde 80 indirimle uygulanır (Geçici Madde 1).
Yaptırım kararlarını İklim Değişikliği Başkanlığı verir; karara karşı idari yargıda Başkanlığa karşı dava açılabilir ve dava açılması tahsili durdurmaz (Madde 15 ve 16). Kanundaki cezaların yüzde ellisi özel gelir olarak kaydedilir (Madde 12).
Uygulamada nelere dikkat edilmelidir?
İşletmeler önce kendilerinin ETS kapsamında olup olmadığını yönetmelikle belirlenen esaslara göre netleştirmelidir; birçok ceza, ETS kapsamında olmaya göre farklılaşır. Soğutucu gaz ve benzeri florlu gaz içeren ekipmanı bakım, servis veya ticaret yoluyla ele alan işletmeler için etiketleme, kota ve veri tabanı bildirimleri kayıt altında tutulmalıdır. 2026 yılı tutarları için 2026/1 sayılı Tebliğe bakılmalıdır.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali görüş yerine geçmez. Bağlayıcı metin için mevzuat.gov.tr'yi esas alınız. Kurumunuza özel değerlendirme için Scrap uzmanlarıyla görüşün.